Menu
  • Akty prawne
  • Orzeczenia TK
  • Rejestr klauzul niedozwolonych
  • Wokanda sądów administracyjnych
Spis treści
  • Dział I Przepisy wstępne
  • Rozdział 1 Przepisy ogólne
  • Rozdział 2 Prawa wyborcze
  • Rozdział 3 Obwody głosowania
  • Rozdział 4 Centralny Rejestr Wyborców
  • Rozdział 5 Spis wyborców
  • Rozdział 5a Działania na rzecz zwiększenia frekwencji
  • Rozdział 6 Przepisy wspólne dla głosowania
  • Rozdział 6a Głosowanie korespondencyjne
  • Rozdział 7 Głosowanie przez pełnomocnika
  • Rozdział 7a (uchylony)
  • Rozdział 8 (uchylony)
  • Rozdział 9 Ustalanie wyników głosowania w obwodzie
  • Rozdział 10 Protesty wyborcze
  • Rozdział 11 Komitety wyborcze
  • Rozdział 11a Mężowie zaufania i obserwatorzy społeczni
  • Rozdział 12 Kampania wyborcza
  • Rozdział 13 Kampania wyborcza w programach nadawców radiowych i telewizyjnych
  • Rozdział 14 Finansowanie wyborów z budżetu państwa
  • Rozdział 15 Finansowanie kampanii wyborczej
  • Dział II Organy wyborcze
  • Rozdział 1 Przepisy ogólne
  • Rozdział 2 Państwowa Komisja Wyborcza
  • Rozdział 3 Komisarze wyborczy
  • Rozdział 4 Okręgowa komisja wyborcza
  • Rozdział 5 Rejonowa komisja wyborcza
  • Rozdział 6 Terytorialna komisja wyborcza
  • Rozdział 7 Obwodowe komisje wyborcze
  • Rozdział 8 Krajowe Biuro Wyborcze
  • Rozdział 9 Urzędnicy wyborczy
  • Dział III Wybory do Sejmu
  • Rozdział 1 Zasady ogólne
  • Rozdział 2 Okręgi wyborcze
  • Rozdział 3 Zgłaszanie kandydatów na posłów
  • Rozdział 4 Karty do głosowania
  • Rozdział 5 Sposób głosowania i warunki ważności głosu
  • Rozdział 6 Ustalanie wyników głosowania i wyników wyborów w okręgu wyborczym
  • Rozdział 7 Ogłaszanie wyników wyborów do Sejmu
  • Rozdział 8 Ważność wyborów
  • Rozdział 9 Wygaśnięcie mandatu posła i uzupełnienie składu Sejmu
  • Rozdział 10 Kampania wyborcza w programach publicznych nadawców radiowych i telewizyjnych
  • Dział IV Wybory do Senatu
  • Rozdział 1 Zasady ogólne
  • Rozdział 2 Okręgi wyborcze
  • Rozdział 3 Szczególne zadania komisji wyborczych
  • Rozdział 4 Zgłaszanie kandydatów na senatorów
  • Rozdział 5 Karty do głosowania
  • Rozdział 6 Sposób głosowania i warunki ważności głosu
  • Rozdział 7 Ustalanie wyników głosowania i wyników wyborów w okręgu wyborczym
  • Rozdział 8 Ogłaszanie wyników wyborów do Senatu
  • Rozdział 9 Wygaśnięcie mandatu senatora i uzupełnienie składu Senatu
  • Rozdział 10 Kampania wyborcza w programach publicznych nadawców radiowych i telewizyjnych
  • Rozdział 11 Szczególne zasady finansowania kampanii wyborczej do Senatu
  • Dział V Wybory Prezydenta Rzeczypospolitej
  • Rozdział 1 Zasady ogólne
  • Rozdział 2 Zgłaszanie kandydata na Prezydenta Rzeczypospolitej
  • Rozdział 3 Karty do głosowania
  • Rozdział 4 Sposób głosowania i warunki ważności głosu
  • Rozdział 5 Ustalanie wyników głosowania i wyboru Prezydenta Rzeczypospolitej. Ważność wyborów
  • Rozdział 6 Kampania wyborcza w programach publicznych nadawców radiowych i telewizyjnych
  • Rozdział 7 Finansowanie kampanii wyborczej
  • Dział VI Wybory do Parlamentu Europejskiego
  • Rozdział 1 Zasady ogólne
  • Rozdział 2 Komisje wyborcze i okręgi wyborcze
  • Rozdział 3 Zgłaszanie kandydatów na posłów do Parlamentu Europejskiego
  • Rozdział 4 Kampania wyborcza w programach publicznych nadawców radiowych i telewizyjnych
  • Rozdział 5 Ustalanie wyników głosowania i wyników wyborów
  • Rozdział 6 Ogłaszanie wyników wyborów do Parlamentu Europejskiego
  • Rozdział 7 Wygaśnięcie mandatu. Utrata mandatu
  • Dział VII Wybory do organów stanowiących jednostek samorządu terytorialnego
  • Rozdział 1 Zasady ogólne
  • Rozdział 2 Obsadzenie mandatów bez głosowania
  • Rozdział 3 Ogłaszanie wyników wyborów na obszarze kraju
  • Rozdział 4 Wygaśnięcie mandatu radnego. Wybory uzupełniające i przedterminowe
  • Rozdział 5 Zmiany w podziale terytorialnym państwa
  • Rozdział 6 Ważność wyborów
  • Rozdział 7 Zgłaszanie kandydatów na radnych
  • Rozdział 8 Nadawanie numerów zarejestrowanym listom kandydatów
  • Rozdział 9 Kampania wyborcza w programach publicznych nadawców radiowych i telewizyjnych
  • Rozdział 10 Przepisy szczególne dotyczące wyborów do rad gmin
  • Rozdział 11 Przepisy szczególne dotyczące wyborów do rad powiatów
  • Rozdział 12 Przepisy szczególne dotyczące wyborów do sejmików województw
  • Dział VIII Wybory wójta, burmistrza i prezydenta miasta
  • Rozdział 1 Przepisy ogólne
  • Rozdział 2 Zgłaszanie kandydatów na wójta
  • Rozdział 3 Karty do głosowania
  • Rozdział 4 Sposób głosowania, warunki ważności głosu i ustalanie wyników wyborów
  • Rozdział 5 Kampania wyborcza w programach publicznych nadawców radiowych i telewizyjnych
  • Rozdział 6 Wygaśnięcie mandatu wójta
  • Dział IX Przepisy karne
  • Dział X Przepis końcowy
iudicat
  1. iudicat

Treść przepisu

  1. iudicat
  2. Kodeks wyborczy
  3. Art. 12

Treść przepisu

Art. 12 [Podział gminy na obwody głosowania; Tworzenie odrębnych obwodów głosowania i kontrola sądowa]

§ 1. W wyborach głosowanie przeprowadza się w stałych i odrębnych obwodach głosowania utworzonych na obszarze gminy, z zastrzeżeniem art. 14 § 1 i art. 15 § 1.

§ 2. Podziału gminy na stałe obwody głosowania dokonuje komisarz wyborczy.

§ 3. Stały obwód głosowania obejmuje od 200 do 4000 mieszkańców. W przypadkach uzasadnionych miejscowymi warunkami obwód może obejmować mniejszą liczbę mieszkańców.

§ 4. Komisarz wyborczy tworzy odrębny obwód głosowania w zakładzie leczniczym, domu pomocy społecznej, zakładzie karnym i areszcie śledczym oraz w oddziale zewnętrznym takiego zakładu i aresztu, jeżeli w dniu wyborów będzie w nim przebywać co najmniej 15 wyborców. Nieutworzenie obwodu jest możliwe wyłącznie w uzasadnionych przypadkach na wniosek osoby kierującej daną jednostką.

§ 5. W wyborach do rady gminy lub w wyborach wójta odrębny obwód głosowania w jednostce, o której mowa w § 4, położonej na obszarze gminy, w której są przeprowadzane wybory, tworzy się, jeżeli w dniu wyborów będzie w niej przebywać co najmniej 15 wyborców ujętych w Centralnym Rejestrze Wyborców w stałych obwodach głosowania na obszarze gminy, na terenie której położona jest dana jednostka.

§ 5a. W wyborach do rady powiatu odrębny obwód głosowania w jednostce, o której mowa w § 4, położonej na obszarze powiatu, w którym są przeprowadzane wybory, tworzy się, jeżeli w dniu wyborów będzie w niej przebywać co najmniej 15 wyborców ujętych w Centralnym Rejestrze Wyborców w stałych obwodach głosowania gmin położonych na terenie tego powiatu.

§ 5b. W wyborach do sejmiku województwa odrębny obwód głosowania w jednostce, o której mowa w § 4, położonej na obszarze województwa, w którym są przeprowadzane wybory, tworzy się, jeżeli w dniu wyborów będzie w niej przebywać co najmniej 15 wyborców ujętych w Centralnym Rejestrze Wyborców w stałych obwodach głosowania gmin położonych na terenie tego województwa.

§ 6. Jeżeli w dniu wyborów w jednostce, o której mowa w § 4, będzie przebywać mniej niż 15 wyborców, można w niej utworzyć odrębny obwód głosowania po zasięgnięciu opinii osoby kierującej daną jednostką.

§ 7. Można utworzyć odrębny obwód głosowania w domu studenckim lub zespołach domów studenckich prowadzonych przez uczelnie lub inne podmioty na podstawie umów zawartych z uczelniami, jeżeli co najmniej 50 osób uprawnionych do udziału w wyborach poinformuje na piśmie rektora uczelni prowadzącej dom studencki, lub uczelni z którą inny podmiot zawarł umowę o prowadzenie domu studenckiego, o zamiarze przebywania w domu studenckim w dniu głosowania.

§ 8. Przepisu § 7 nie stosuje się w wyborach do organów stanowiących jednostek samorządu terytorialnego oraz w wyborach wójta.

§ 9. Komisarz wyborczy po uzyskaniu zgody rektora uczelni, tworzy obwody głosowania, o których mowa w § 7.

§ 10. Utworzenie odrębnych obwodów głosowania następuje najpóźniej w 34 dniu przed dniem wyborów.

§ 11. Komisarz wyborczy, tworząc obwody głosowania, ustala ich numery, granice oraz siedziby obwodowych komisji wyborczych. Granice obwodów głosowania ustala się z uwzględnieniem krajowego rejestru urzędowego podziału terytorialnego kraju, o którym mowa w art. 47 ustawy z dnia 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej (Dz. U. z 2024 r. poz. 1799).

§ 12. Postanowienie komisarza wyborczego o utworzeniu obwodów głosowania ogłasza się w wojewódzkim dzienniku urzędowym oraz podaje do publicznej wiadomości w sposób zwyczajowo przyjęty. Po jednym egzemplarzu postanowienia przekazuje się niezwłocznie wojewodzie i Państwowej Komisji Wyborczej.

§ 13. Na postanowienia komisarza wyborczego, o których mowa w § 2, 4 i 9, wyborcom w liczbie co najmniej 15 przysługuje prawo wniesienia skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego, w terminie 3 dni od daty podania ich do publicznej wiadomości. Skargę wnosi się za pośrednictwem komisarza wyborczego. Komisarz wyborczy w terminie 2 dni przekazuje skargę Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę oraz informacją o posiadaniu praw wyborczych przez wnoszących skargę, w postaci papierowej lub elektronicznej. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów nie później niż w ciągu 5 dni od dnia jej wpływu i wydaje orzeczenie, doręczając je niezwłocznie wnoszącym skargę oraz komisarzowi wyborczemu. Od orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego nie przysługuje środek prawny. Przepis art. 420 § 3 stosuje się.

§ 14. (uchylony)

§ 15. Postanowienie komisarza wyborczego o utworzeniu obwodów głosowania jest podstawą dla właściwego dyrektora delegatury Krajowego Biura Wyborczego do wprowadzenia danych o obwodach głosowania, o których mowa w § 11, do Centralnego Rejestru Wyborców.

Źródło tekstu aktu: ISAP. Data ostatniej aktualizacji: 14.04.2026 r.

Treści aktów prawnych udostępniane na platformie iudicat mają wyłącznie charakter pomocniczy oraz informacyjny i nie stanowią oficjalnego źródła prawa. Platforma iudicat nie jest oficjalnym publikatorem.